Obezite Cerrahisi (Bariatrik Cerrahi)

Genel Bilgiler

Zayıflama cerrahisi (Bariatrik Cerrahi), sindirim sisteminize müdahale edilerek zayıflama sağlamayı hedefleyen cerrahi işlemlerdir. Diyet, egzersiz ve ilaç uygulamaları gibi cerrahi dışı kilo kaybı yöntemlerinden sonuç alınamadığı durumlar dahilinde belli şartları karşılayan hastalar için uygulanmaktadırlar. Cerrahi zayıflama yöntemlerinin bazıları yediğiniz yemeğin miktarını azaltmayı hedeflerken, bazıları ise hem yemek miktarını azaltıp hem de yenilen yemeklerin emilimini azaltmayı da hedeflemektedir. Hangi yöntemin sizin için uygun olacağına, ameliyat öncesinde yapılan görüşmeler, muayene ve laboratuvar tetkikleri sonucuna göre doktorunuz tarafından karar verecektir.

Kimlere uygulanır?

Vücut Kitle İndeksiniz (VKİ) ameliyat uygunluğunuzun değerlendirilmesinde sık kullanılan bir değerdir. VKİ değeriniz kilogram cinsinden ağırlığınızın, metre cinsinden boyunuza bölümü sonucunda çıkan değerin, tekrar metre cinsinden boyunuza bölünmesi sonucunda elde edilmektedir.

VKİ = Kilo(kg) / Boy(m) / Boy(m)

Temelde zayıflama cerrahisi aşağıdaki hasta grubu için uygulanmaktadır;

• VKİ değeri 40 ve üstünde olan kişiler.
• VKİ değeri 35-40 arasında olup, kilo fazlalığına bağlı gelişen bir hastalığı (Hipertansiyon, kalp hastalığı, Tip-2 şeker hastalığı, uyku apnesi, eklem hastalığı vb.) kişiler.
• Bazı durumlarda eğer kilo kaynaklı hayatı tehdit edecek yandaş hastalığınızın, kontrol edilemeyen Tip-2 şeker hastalığınızın olması durumunda, VKİ değeri 30-35 arasında olan kişiler zayıflama cerrahisine aday olabilirler.

Ameliyat öncesi ne gibi hazırlıklar gerekir?

Güvenli bir ameliyatın olmazsa olmazı ameliyat öncesinde iyi ve tam bir hasta değerlendirmesinden geçer.

Bu amaçla planlanması gereken ilk iş detaylı bir hasta-doktor görüşmesidir. Bu görüşme sonrasında doktorunuz;

• Fiziki verilerinize (boy, kilo, VKİ vb) ulaşmış,
• Sizin ameliyattan beklentinizin neler olduğunu öğrenmiş,
• Obezitenin size verdiği fiziki ve psikolojik hasarın ne olduğunu öğrenmiş,
• Obeziteye bağlı yandaş hastalıklarınızın neler olduğuna hâkim olmuş,
• Ameliyat sonrasında sizden uymanızın isteneceği bazı kural ve yaşam tarzı değişikliklerine uyup uyamayacağınıza karar vermiş,
• Genel sağlıklılık durumunuz hakkında bir yorum yaparak, bu ameliyat için uygun olup olmayacağınıza ön görü olarak karar vermiş olacaktır.

Bundan sonraki diğer aşama, hastanede detaylı bir ameliyat öncesi değerlendirme yapmaktır. Bu aşamada;

• Detaylı kan tetkikleri,
• Karın ultrasonografisi,
• Mide endoskopisi,
• Akciğer grafisi,
• Solunum fonksiyon testleri,
• Şüphe durumunda damarlarınızın dopler ultrasonografisi,
• EKG, Eko kardiografi tetkikleri,
• Kardiyolog muayenesi,
• Dahiliye uzmanı muayenesi,
• Anestezi uzmanı değerlendirmesi yapılarak güvenli bir ameliyata uygun olup olmadığınız değerlendirilir.

Nasıl yapılır?

Günümüz modern cerrahi yöntemlerinin sayesinde bu ameliyatlar artık rutin olarak laparoskopik cerrahi ile yapılmaktadır. Laparoskopik cerrahide, ameliyat alanına ulaşmak için karnınız açılmamaktadır. Karnınızın içine verilen CO2 gazı ile karnınız şişirilip, karın duvarınıza yerleştirilen 4-6 adet değişik çapta (5mm-10mm-12mm ve 15mm olmak üzere ameliyatın şekline ve cerrahın tercihine göre değişiklik gösterir) trokar denilen borular yerleştirilip, buralardan ameliyatın yapılacağı organlara cerrahi aletler ile ulaşılıp ameliyatınız gerçekleştirilir.

Günümüzde rutin işlem olarak laparoskopi en sık kullanılan yöntem olsa da, robotik cerrahi de alternatif bir ameliyat yöntemidir.

Nadir olarak bu ameliyatların açık cerrahi ile de uygulanması söz konusu olmaktadır. Açık cerrahi, genelde laparoskopi ya da robotik cerrahi esnasında ortaya çıkabilecek herhangi problemlerden sonra uygulanabilecek bir yöntemdir. Şu unutulmamalıdır ki her kapalı yöntem (Laparoskopik veya Robotik) belli oranda açık cerrahiye geçme potansiyeline sahiptir.

Hastaneye yatmadan önce gibi hazırlıklar gerekir?

Ameliyatınız sindirim sistemi üzerinde gerçekleştirilecek bir cerrahi prosedür olduğundan;

• Genelde ameliyat öncesi 1-2 gün öncesinden sulu gıda tüketmeye başlamanız, ameliyat esnasında bağırsaklarınızın boş olması ve sonrasında ise tuvalet ihtiyacınızın daha geç ve kolay olması açısından yararlıdır.
• Kan sulandırıcı tarzında ilaç kullanıyorsanız muhakkak doktorunuzu bu konuda uyarmalı ve bu ilaçların kesilmesi, yerine alternatif ilaç başlanması konusunda doktorunuza zaman kazandırmalısınız.

• Rutin kullanmak zorunda olduğunuz ilaçlardan kan sulandırıcılar dışındakileri ameliyat gecesine kadar kullanmanızda sakınca yoktur. Tansiyon ilacı kalp ilaçları ameliyat günü sabahı doktorunuzun bilgisi dahilinde ameliyattan en az 2 saat önce az bir su ile içilebilirler.
• Sigara içiyorsanız ameliyat öncesinde muhakkak en az 1 hafta önce sigarayı bırakmak veya olabilecek en az seviyeye indirmek gereklidir. Bu sizin ameliyat sonrasındaki akciğer performansınızı direkt etkileyecek bir durumdur.
• Ameliyattan bir gece önce genel olarak saat 22-23 dolaylarında tüm katı ya da sıvı gıda alımını durdurmalı, ameliyat sabahı en az 6 saatlik açlık ile hazır bulunmalısınız.
• Ameliyattan önce hastaneye yatmadan evinizde banyo yapınız. Unutmayın ki en azından 2 ya da 3 gün banyo imkânınız olmayacaktır.
• Hastaneye gelirken naylon içerikli iç çamaşırı giymeyiniz. Naylon iç çamaşırları ameliyat esnasında kullanılan bazı elektrikli cihazlarla etkileşime girip cilt yanıklarına neden olabilmektedir.
• Hastaneye gelirken yanınızda terlik, şahsi temizlik malzemesi (diş fırçası, diş macunu, traş takımı vb.), yeterli derecede iç çamaşırı getirmenizde yarar vardır.

Hastanede ne kadar kalırım?

Hastane kalış süreniz, ameliyat öncesindeki gece veya ameliyat sabahı hastaneye yatıp yatmadığınız, ameliyat sonrası cerrahınızın hastasını ne kadar sürece hastanede tutmayı prensip edindiği, ameliyat sonrası cerrahi probleminizin gelişip gelişmediği gibi birçok faktörden etkilense de genelde 3-4 gece kadar olmaktadır.

Hastanede kalırken neler olacak?

Hastaneye ameliyattan bir gece önce yatmış iseniz hastanede, eğer ameliyat sabahı yatacaksanız evinizde koruyucu amaçlı kan sulandırıcısı kullanmalısınız. Bu tedavi doktorunuz tarafından planlanıp uygulanacaktır. Ameliyat sabahı ameliyathaneye inmeden önce mutlaka tuvalete gidip ihtiyacınızı giderin. Ameliyat için yatağınızdan alınıp tekrar yatağınıza dönmeniz arasındaki süre uygulanacak ameliyata göre değişmekle beraber genelde 3-4 saat kadar bir zaman dilim olacaktır. Bu sürenin hepsi ameliyat için geçen süre olmayıp, ameliyathanede ön hazırlık dönemi, ameliyatınız ve ameliyat sonrasında uyandırma işleminiz bu sürecin içindedir. Çok büyük oranda ameliyat sonrasında kattaki yatağınıza alınacaksınız, genellikle ameliyat sonrası yoğun bakım ihtiyacı duyulmamaktadır. Ameliyat sonrasındaki günlerde süreç ise şöyle gerçekleşmektedir;

• Ameliyat günü: Yatağınıza döndükten yaklaşık 4-5 saat sonrası ilk yürüyüş için sizi kaldırıp oda içinde küçük bir yürüyüş yapıyorsunuz. Ameliyat günü tüm tedavileriniz damar yolu ile yapılıyor ve gıda alımınıza müsaade edilmemektedir.
• Ameliyattan sonraki 1.gün: Bugün yudum yudum su içmeye başladığınız gündür. Gün içinde saatte yarım bardak kadar su içmenize müsaade ediyoruz. Gün içinde yürüme miktarında da artış sağlayıp daha aktif bir gün geçirmenizi sağlıyoruz.
• Ameliyattan sonraki 2.gün: Bugün eğer önemli bir miktarda sıvı gelişi yok ise karnınızdaki dreni çekip, size çorba, komposto ve meyve suyu gibi gıdalar başlıyoruz. 2.gün ağızdan beslenmeye geçişin başladığı ana gündür. Dreninizin çekilmesini takiben de banyo yapmanıza müsaade ediyoruz. Yine bol miktarda yürüyüşler yapmanız yararınıza olacaktır.
• Ameliyattan sonraki 3.gün: Her şeyin yolunda gittiğini gördükten sonra taburcu planlamanızın yapıldığı gün 3. gündür. Gıda alımınızda sıkıntı yok ise, ameliyata bağlı herhangi bir komplikasyon olmadığını düşünüyorsak ameliyatı takip eden 3.gün sizi taburcu ediyoruz.

Normal yaşamıma ne zaman başlayabilirim?

Normal hayata dönüş süreniz yaptığınız iş ile oldukça bağlantılıdır. Eğer masa başı bir iş yapıyor iseniz hastaneden taburcu olduktan sonraki 3-4.günde kısa süreli olarak işinizi yapabilir durumda olursunuz. Ama standart dinlenme süresi bu iş grubu için 7-10 gün kadardır. Eğer bedenen çalışmanız gereken bir işte çalışıyorsanız 15-20 günlük bir süre dinlenip sonrasında işinizin başında olabilirsiniz.

Kontrol ve takip sürecim nasıl olacak?

Hastaneden taburcu olduktan sonraki birinci ayda ve sonra takip eden 3 ay arayla rutin kontrolleriniz olacaktır. Ameliyat üzerine bir yıl geçtikten sonra kontrolleriniz 6 ay ara ile yapılmakta, ikinci yıl bitiminden sonra da yılda bir defa kontrol planlamanız olmaktadır.